به گزارش کاپیتان‌پرس، بانک مرکزی با ابلاغ بخشنامه‌ای مورخ ۲۵ مهرماه ۱۴۰۵ به شبکه بانکی، ضوابط جدیدی را برای تسهیل استفاده از چک‌های الکترونیکی و ارتقای امنیت خدمات مرتبط با آن تعیین کرد.
این بخشنامه که جزئیات آن امروز (یکشنبه ٢۶ مهرماه) منتشر شده است، با هدف گسترش استفاده از چک الکترونیکی در مبادلات مالی، بهبود فرایندهای سامانه‌ای و رفع برخی محدودیت‌های اجرایی ابلاغ شده است.
رمز یکبارمصرف جایگزین اختیاری مهر سازمانی شد
بر اساس ضوابط جدید، اشخاص حقوقی می‌توانند برای ممهور کردن چک‌های الکترونیکی، به‌جای استفاده از گواهی الکترونیکی مهر سازمانی، از رمز یکبارمصرف (OTP) استفاده کنند.
این رمز به سیم‌کارت متعلق به شخص حقوقی یا بهره‌بردار ارسال می‌شود و به‌عنوان روش جایگزین برای درج مهر سازمانی در چک الکترونیکی کاربرد خواهد داشت.
با این تغییر، مشتریان حقوقی اختیار دارند متناسب با شرایط و امکانات خود، یکی از دو روش گواهی مهر سازمانی یا رمز یکبارمصرف را انتخاب کنند.
کاهش پیچیدگی و هزینه‌های استفاده از چک الکترونیکی
بانک مرکزی در تشریح دلایل این تصمیم، به بازخوردهای دریافتی از شبکه بانکی درباره مشکلات استفاده از گواهی الکترونیکی مهر اشخاص حقوقی اشاره کرده است.
پیچیدگی‌های صدور گواهی، ضرورت نگهداری سخت‌افزاری توکن، مشکلات لجستیکی و توزیع گواهی الکترونیکی و هزینه‌های مرتبط با آن، از جمله موانعی بوده که در فرآیند استفاده شرکت‌ها از چک الکترونیکی مطرح شده است.
بر همین اساس، استفاده از رمز یکبارمصرف به‌عنوان روشی ثانویه پیش‌بینی شده تا اشخاص حقوقی بتوانند بدون الزام به استفاده از گواهی مهر سازمانی، فرایند ممهور کردن چک الکترونیکی را انجام دهند.
احراز مالکیت سیم‌کارت از طریق سامانه شاهکار
در کنار تسهیل فرآیند تأیید چک، بانک مرکزی رعایت الزامات امنیتی را برای اجرای روش جدید ضروری اعلام کرده است.
مطابق بخشنامه، بانک‌ها موظف‌اند سازوکار ارسال رمز یکبارمصرف به سیم‌کارت متقاضی را فراهم کنند و در تمامی درگاه‌های ارائه‌دهنده خدمات چک الکترونیکی، تعلق شماره تلفن همراه به کد ملی یا شناسه ملی مربوط را از طریق سامانه شاهکار کنترل کنند.
این الزام با هدف اطمینان از ارتباط شماره تلفن مورد استفاده با هویت ثبت‌شده متقاضی و کاهش مخاطرات احتمالی در ارائه خدمات الکترونیکی پیش‌بینی شده است.
استفاده از رمز یکبارمصرف در انتقال چک الزامی شد
بخش دیگری از این بخشنامه به افزایش امنیت انتقال چک‌های صیادی اختصاص دارد.
بر اساس ضوابط ابلاغی، بانک‌ها مکلف‌اند هنگام انتقال چک‌های کاغذی و الکترونیکی، از سازوکار ارسال رمز یکبارمصرف به سیم‌کارت متعلق به شخص اقدام‌کننده استفاده کنند.
بنابراین، برخلاف روش اختیاری پیش‌بینی‌شده برای ممهور کردن چک‌های الکترونیکی اشخاص حقوقی، استفاده از رمز یکبارمصرف در فرآیند انتقال چک الزامی است.
همچنین بانک‌ها موظف‌اند در فرآیند تعیین وضعیت چک‌های الکترونیکی از طریق درگاه‌های غیرحضوری، سازوکار رمز یکبارمصرف را در تمامی درگاه‌های ارائه‌دهنده این خدمات اجرا کنند.
تسهیل مبادلات مالی شرکت‌ها با حفظ الزامات امنیتی
چک یکی از ابزارهای رایج در مبادلات تجاری و مدیریت پرداخت‌های بنگاه‌های اقتصادی است و توسعه خدمات الکترونیکی مرتبط با آن می‌تواند بخشی از فرآیندهای مالی کسب‌وکارها را تسهیل کند.
بخشنامه جدید بانک مرکزی از یک‌سو با فراهم کردن امکان استفاده از رمز یکبارمصرف به‌جای گواهی مهر سازمانی، به دنبال کاهش پیچیدگی‌های اجرایی و هزینه‌های مرتبط با استفاده از چک الکترونیکی است و از سوی دیگر، با الزام به احراز مالکیت سیم‌کارت و استفاده از رمز یکبارمصرف در انتقال چک، بر تقویت امنیت مبادلات بانکی تأکید دارد.
با این حال، میزان اثرگذاری این تغییرات بر تسهیل مبادلات مالی اشخاص حقوقی به نحوه اجرای ضوابط جدید در سامانه‌های بانکی، دسترسی کاربران به خدمات مربوط و عملکرد سازوکارهای احراز هویت وابسته خواهد بود.
انتهای پیام